Czyste Powietrze po zmianach. Większe dotacje i 180 dni na prace

Właściciele domów, którzy planują termomodernizację, dostaną więcej czasu i wyższe limity wsparcia. Zmiany w programie Czyste Powietrze obejmą także osoby, które wcześniej nie spełniały wymogu trzyletniego posiadania nieruchomości. Dla mieszkańców Starych Juch oznacza to nowe możliwości przy wymianie ogrzewania, ocieplaniu budynku i wymianie stolarki. Nie wszystkie rozwiązania grzewcze pozostaną jednak objęte dotacją.

Od 20 lipca 2026 r. zmienią się zasady programu Czyste Powietrze. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zapowiada łatwiejszy dostęp do dotacji, wyższe kwoty na wybrane prace oraz wydłużenie terminu realizacji inwestycji finansowanych z zaliczki.

„Wprowadzamy od 20 lipca zmiany, które ułatwią dostęp do wsparcia” – mówi Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW.

• Nowi właściciele domów zyskają dostęp do programu
• Zaliczka na termomodernizację będzie rozliczana przez pół roku
• Pompy ciepła zostają, inne ogrzewanie elektryczne wypada z dotacji

Nowi właściciele domów zyskają dostęp do programu

Do tej pory jednym z warunków było posiadanie nieruchomości przez co najmniej trzy lata przed złożeniem wniosku. Od 20 lipca katalog wyjątków zostanie rozszerzony.

Z programu będą mogły skorzystać również osoby, które:

• nabyły nieruchomość przez zasiedzenie,
• są właścicielami lub współwłaścicielami domu od co najmniej roku i kupiły albo otrzymały od rodziców lub dziadków minimum 50 proc. udziałów.

Zmiana może mieć znaczenie przede wszystkim dla osób, które przejęły starszy dom i dopiero planują jego modernizację. Wcześniej sam fakt nabycia budynku w rodzinie nie zawsze pozwalał spełnić wymóg dotyczący okresu własności.

Wyższe będą także maksymalne kwoty dotacji na część prac termomodernizacyjnych. O 10 proc. wzrosną limity dotyczące:

• ocieplenia ścian i innych przegród budowlanych,
• wymiany okien,
• wymiany drzwi zewnętrznych,
• wymiany bram garażowych.

W najwyższym poziomie dofinansowania nowe limity wyniosą między innymi:

• do 275 zł za metr kwadratowy ocieplenia ścian,
• do 1320 zł za metr kwadratowy stolarki okiennej,
• do 2750 zł za metr kwadratowy stolarki drzwiowej.

Podwyżki przygotowano po analizie danych Głównego Urzędu Statystycznego, ofert rynkowych oraz kosztów widocznych w rozliczanych i bieżących wnioskach o płatność. Analogicznie zwiększone zostaną maksymalne kwoty w podstawowym i podwyższonym poziomie dofinansowania.

Zaliczka na termomodernizację będzie rozliczana przez pół roku

Osoby korzystające z prefinansowania dostaną więcej czasu na wykonanie prac objętych zaliczką. Termin zostanie wydłużony ze 120 do 180 dni.

Z rozwiązania będą mogli skorzystać także beneficjenci, którzy mają już umowy zawarte w naborze rozpoczętym 31 marca 2025 r. W ich przypadku konieczna będzie zmiana podpisanej umowy.

Ułatwione ma być również potwierdzanie wykonania części robót. Dokumenty dotyczące trwałego odłączenia starego źródła ciepła i dostosowania przewodów kominowych będą mogli wystawiać nie tylko mistrzowie kominiarscy, lecz także osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. To może skrócić drogę do rozliczenia inwestycji, szczególnie gdy dostęp do fachowca z konkretnymi uprawnieniami był dotąd ograniczony.

Pakiet obejmuje także możliwość przygotowania przez beneficjentów korzystających z pomocy operatorów roboczych wersji wniosków w Generatorze Wniosków o Dofinansowanie. Doprecyzowane zostaną również zasady przyznawania dotacji na urządzenia znajdujące się na liście ZUM w dniu wystawienia faktury zaliczkowej.

Pompy ciepła zostają, inne ogrzewanie elektryczne wypada z dotacji

Po zakończeniu okresu przejściowego, czyli po 2026 r., program nie będzie już obejmował ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła. Wsparcie ma koncentrować się na rozwiązaniach o wysokiej efektywności energetycznej i korzystniejszym wpływie na jakość powietrza.

Pozostałe fundamenty programu pozostają bez zmian. Nadal wymagane będą między innymi:

• audyt energetyczny,
• świadectwo charakterystyki energetycznej,
• przestrzeganie limitów kosztów kwalifikowanych,
• zasada „jeden beneficjent – jeden budynek”,
• korzystanie z systemu operatorów.

Nie zmieniają się także kryteria dochodowe, dotychczasowe poziomy dofinansowania oraz brak dotacji na kotły gazowe. Przed rozpoczęciem inwestycji warto więc sprawdzić nie tylko wysokość możliwego wsparcia, lecz także rodzaj urządzenia i wymagane dokumenty. W Starych Juchach pomoc można uzyskać w punkcie konsultacyjno-informacyjnym działającym przy samorządzie, a wnioski są obsługiwane przez właściwy wojewódzki fundusz ochrony środowiska i gospodarki wodnej.

Program działa od 2018 r. Do tej pory zawarto 971 tys. umów o dofinansowanie, a ponad 645 tys. inwestycji zakończono. Wypłacona kwota sięgnęła prawie 22 mld zł, z czego ponad połowę przekazano w ciągu ostatnich dwóch lat.

W obecnej formule, obowiązującej od 31 marca 2025 r., przyjęto 70 tys. wniosków. Podpisano 53 tys. umów o łącznej wartości 3,3 mld zł. Budżet tej odsłony programu wynosi 10 mld zł i pochodzi ze środków Funduszu Modernizacyjnego.

W całym kraju działa ponad 2 tys. punktów konsultacyjno-informacyjnych oraz ponad 1,4 tys. gmin pełniących funkcję operatorów. Z ich udziałem składanych jest około 44 proc. nowych wniosków. Dzięki programowi wymieniono także ponad 603 tys. nieefektywnych źródeł ciepła, czyli tak zwanych kopciuchów.

na podstawie: Urząd Gminy Stare Juchy.